„Tatry Polskie. Drogi zimowo-klasyczne” (wyd. 2) – recenzja

W grudniu ukaże się przewodnik „Tatry Polskie Drogi zimowo-klasyczne” Jakuba Radziejowskiego. Jest to drugie wydanie, rozszerzone i poprawione.

„Tatry Polskie Drogi Zimowo- Klasyczne. Przewodnik wspinaczkowy”, Jakub Radziejowski, wyd. 2, 2025

***

Pierwsze wydanie ukazało się w 2021 roku i było pozycją jakże potrzebną wspinaczom zimowym. Przewodnik ten był monograficzną pozycją po Tatrach Polskich, skupiających się na drogach zimowo-klasycznych lub pretendujących do takich. Zrobienie tak obszernego przewodnika to mnóstwo pracy, wertowania źródeł i spięcie setki rzeczy, aby otrzymać coś, co zadowoli większość oraz autora. Był to pierwszy „nowoczesny” przewodnik zimowy, który wypełnił lukę na rynku. Czy był idealny? Moim zdaniem bliski ideału. Czy da się zrobić taki przewodnik? Moim zdaniem nie :). Można za to zrobić lepszy i tutaj przejdźmy do konkretów.

Drugie wydanie to 222 nowych dróg i wariantów. Myślę, że wiele z tych nowości powstało właśnie dzięki przewodnikowi z 2021 roku. Zimowi taternicy ruszyli w teren, aby otwierać nowe linie lub uklasyczniać stare hakówki. Nie jest to nowe zjawisko.

Przewodnik opisuje nowości, a dodatkowo pojawiają się nowe ściany, eksplorowane w późniejszych latach lub wcześniej nieujęte. Poszerza to zawsze możliwości wspinaczkowe o miejsca. które pewnie nie zwróciłyby naszej uwagi.

Ciekawostką jest ujęcie w przewodniku ścian na Szpiglasowej Grani. Wspinanie NIE jest tam dozwolone, ale opisy tych ścian mają wartość historyczną i pozostaje nam, taternikom, liczyć, że kiedyś te miejsca będą dozwolone zimą do wspinania.

„Tatry Polskie Drogi Zimowo- Klasyczne. Przewodnik wspinaczkowy”, przykładowa strona

Jak wcześniej pisałem, zrobienie przewodnika nie jest sprawą łatwą. Autor nie jest w stanie przejść wszystkich dróg. Wrysowanie tak olbrzymiej ilości dróg jest zadaniem wymagającym i polega na zawierzeniu głównie źródłom lub innym wspinaczom. Mimo skrupulatności autora i pewnie licznych korekt merytorycznych nie da się wszystkiego znaleźć.

Sam znalazłem kilka błędów historycznych w 1. wydaniu, które były możliwe do uniknięcia, gdyby Kuba się nie wspinał, „tylko” siedział 24h na mediach społecznościowych i monitorował, co kto robi. Jak już kilkaset przewodników trafiło do „odpowiednich” osób, to zapewne wielu z nich podesłało swoje uwagi i w tym wydaniu naprawdę ciężko się przyczepić do czegokolwiek jeśli chodzi o pierwsze przejścia itp. Dlatego można powiedzieć, że w tym wydaniu mamy najbardziej aktualny obraz „historyczny” zimowej klasyki tatrzańskiej. Swoją drogą rozbudowany został dział historyczny, który pięknie podsumowuje te kilkanaście lat w Tatrach.

Jeśli chodzi o fototopo, to wiele zdjęć jest w lepszej jakości w stosunku do pierwszego wydania, linie dróg są wyraźniejsze (w 1. wydaniu sporadycznie występowały linie w kolorze mało widocznym w druku). Zapewne wiele dróg ma poprawiony przebieg w stosunku do pierwszego wydania (ja zauważyłem kilka).

W poprzednim wydaniu było kilkanaście rozkładówek (otwieranych na zewnątrz książki). Teraz mamy już klasyczne rozkładówki wewnątrz. Mam wrażenie, że dzięki temu przewodnik może być bardziej przejrzysty.

Fototopo są bardzo dokładne i w większości przypadków będą zupełnie wystarczające do przejścia drogi. Jest sporo innych ujęć ścian, co wpływa na czytelność.

To, co bardzo lubię w przewodnikach wspinaczkowych, to zdjęcia. Są oczywiście różne podejścia. Tutaj mamy bardzo dużo zdjęć z akcji. W stosunku do poprzedniego wydania wymieniono wszystkie (!) wspinaczkowe. Miejscami zauważyłem, że niektóre są bardzo podobne do tych z poprzedniego wydania, tylko nieco inne ujęcia. Ale to już mały detal. Wielu wspinaczy nadesłało swoje zdjęcia z archiwum, więc mamy sporo z pierwszych przejść, uklasycznień, co ma samo w sobie wartość historyczną.

Co jeszcze udoskonalono w przewodniku?

• mapy (nowe opracowania Wadima Jabłońskiego),
• mnóstwo zaktualizowanych opisów ścian, podejść, zejść,
• uzupełniony tekst o bezpieczeństwie i nowe bujdałki wspinaczkowe,
• zapewne setka innych drobnostek, które każdy każdy autor przewodnika pieczołowicie poprawia.

Podsumowując, kawał dobrze wykonanej, potrzebnej roboty!

Damian Granowski
kursyskalkowe.pl

Przewodnik jest dostępny w przedsprzedaży w księgarni wspinanie.pl.